Uitwerken afspraken Woontop NPLV-gebieden

Gerealiseerd in Nederland

Rebel heeft bijgedragen aan het combineren van de bouw van nieuwe, betaalbare woningen met de opwaardering van kwetsbare wijken. Bij de uitwerking van afspraken tussen het rijk en de kwetsbare gebieden van het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid (NPLV) heeft Rebel strategisch advies gegeven, gebieden begeleid, een afwegingskader ontwikkeld en een verdeelmodel opgesteld.

De uitdaging

Het doel is om meer betaalbare woningen te realiseren in verbeterde wijken. Met negentien kwetsbare gebieden zijn afspraken gemaakt voor de bouw van 50.000 betaalbare nieuwbouwwoningen in de periode 2025–2029. Deze afspraken omvatten extra middelen voor woningbouw, openbare ruimte, voorzieningen en ambtelijke capaciteit voor de betrokken gebieden. VRO heeft Rebel gevraagd te ondersteunen met strategisch advies, een afwegingskader en de verdeling van de beschikbare middelen (€ 230 miljoen in totaal). Deze verdeling moest zowel aansluiten bij de specifieke opgaven van de gebieden als zorgen voor een evenredige en verdedigbare verdeling tussen alle negentien gebieden.

We hebben in korte tijd een verdeelmodel ontwikkeld voor €230 miljoen aan aanvullende middelen voor de NPLV-gebieden. Het doel was een inhoudelijk onderbouwde en uitlegbare verdeling, die recht doet aan de uiteenlopende woningbouwopgaven en draagvlak heeft bij rijk, gemeenten en de gebieden zelf.

Onze aanpak begon met gesprekken met alle 19 NPLV-gebieden. Hierbij werd scherp in kaart gebracht wat de feitelijke woningbouwopgave per gebied is: welke plannen er liggen, hoe ver die zijn ontwikkeld en welke randvoorwaardelijke investeringen nodig zijn om realisatie mogelijk te maken. De plannen verschilden sterk in rijpheid en detailniveau. Rebel bracht hier structuur in door heldere uitgangspunten te hanteren, realisme te toetsen op basis van planstatus en uit te gaan van start bouw in plaats van oplevering. Voor een aantal NPLV-gebieden fungeerde Rebel bovendien als gebiedsadviseur.

Parallel daaraan is gewerkt aan een afwegingskader en het verdeelmodel. Alle investeringsvoorstellen werden door de gebieden in een uniform format aangeleverd, ontworpen door Rebel, waardoor ze onderling vergelijkbaar waren. Samen met betrokken partijen werd bekeken welke maatregelen aansluiten bij de bestaande of nog te ontwikkelen rijksregelingen. Door expliciet te maken welke keuzes zijn gemaakt en welke aannames hieraan ten grondslag liggen, ontstond een transparant en navolgbaar geheel.

Vervolgens zijn de uitkomsten besproken met de gebieden om te toetsen of ze aansluiten bij de praktijkopgaven. Waar nodig zijn accenten aangepast, zonder het fundament van het model te wijzigen.

De resultaten zijn vastgelegd in bestuurlijke afspraken per gebied en in juni 2025 ondertekend door de minister van VRO en alle afzonderlijke gebieden.